online aanmelden

Stuitversie

als de billen van de baby beneden liggen

Uitwendige versie

Met een uitwendige versie kan je kind in stuitligging gedraaid worden tot een hoofdligging. Een uitwendige versie is een veilige en effectieve manier om het aantal stuitliggingen te verminderen. De kans dat een versie lukt is gemiddeld 50 – 60%. Bij een eerste kind is het slagingspercentage 40%. Is het niet je eerste kind dan is de kans dat de versie succesvol is zelfs meer dan 60%.

Wees voorzichtig met het vergelijken van alle slagingspercentages op het internet. De uitkomsten zijn sterk afhankelijk van de selectie procedures die voor de onderzoeken worden gebruikt.

Een versie is veilig!

Er is uitgebreid onderzoek gedaan naar de veiligheid van de uitwendige versie. Er blijkt geen verhoogd risico te zijn op complicaties zoals voortijdig breken van de vliezen, vroeggeboorte of problemen met de navelstreng. Ook is onderzocht of er meer kans is op het loslaten van de placenta na een versie. Deze complicatie is heel zeldzaam en men kon niet vaststellen dat het loslaten van de placenta na een versie vaker voorkomt. Wel bleek dat tijdens 5% van de versies de hartslag van de baby tijdelijk verlaagt. Dit is een normaal verschijnsel. Door prikkeling van een zenuw op het hoofd van de baby kan het hartritme vertragen. Binnen 10 minuten is de zenuwprikkeling verdwenen en is de hartslag weer normaal. Bij slechts 1% treedt er geen verbetering op van de hartslag. In dat geval zal een gynaecoloog komen kijken en de situatie beoordelen, in zeer zeldzame gevallen kan het dan nodig zijn om een spoedkeizersnede te verrichten.

Voorwaarde voor het veilig uitvoeren van een versie is dat de versie gedaan wordt door zorgverleners die er ervaring mee hebben, en dat er tijdens de versie (echoscopische) controle plaatsvindt van de hartslag en de ligging van de baby. Dit betekend dat de versies altijd plaats vinden in het LangeLand ziekenhuis in Zoetermeer. In onze praktijk is verloskundige Wim Griffioen opgeleid tot versiekundige (specialist in het keren van kinderen in stuitligging). Jaarlijks verricht hij ongeveer 20 uitwendige versies en heeft hierdoor een ruime ervaring kunnen opbouwen.

Wanneer draaien?

Het meest ideale moment om een baby te draaien is o.a. afhankelijk van de ruimte in de buik van de zwangere, de hoeveelheid vruchtwater, de grootte van het kindje, en de mate van indaling van de stuit in het moederlijk bekken. Dit is natuurlijk per persoon verschillend. Wij geven er de voorkeur aan om eerste kinderen te draaien vanaf 34 weken en het liefst voor 36 weken. Bij een tweede (of volgend) kind draaien we pas vanaf 35/36 weken. Is er tijdens de zwangerschap sprake van bloedingen, groeivertraging, hoge bloeddruk of te weinig vruchtwater, dan bestaat er een contra-indicaties voor een versie en kan het kindje niet worden gedraaid. Bij vrouwen met een keizersnede in de voorgeschiedenis wordt de versie niet afgeraden maar wordt met de echo naar het sectio litteken gekeken of een versie wel kan worden verricht. Bij twijfel wordt overleg gevoerd met een gynaecoloog.

Hoe verloopt een versie?

De versie vindt zoals eerder beschreven plaats in het LangeLand Ziekenhuis en wordt uitgevoerd door Wim Griffioen. Soms wordt hij geassisteerd door één van de klinisch werkende verloskundigen. Voorafgaand aan de versie wordt er een CTG gemaakt voor het beoordelen van de uitgangssituatie, daarna wordt er met de echo gekeken naar de ligging, het vruchtwater en de ligging van de navelstreng. Tijdens de versie wordt geprobeerd de baby in de buik handmatig te draaien. Door de billetjes en het hoofdje in een bepaalde richting te duwen, wordt het kind in een dwarse positie gebracht. Daarna draait het vaak zelf door naar een hoofdligging.

Soms lukt het draaien niet meteen, en zijn er meerdere pogingen nodig gedurende één uitwendige versie. Er wordt ongeveer 2 uur ingepland voor het doen van een versie, maar de draaiing zelf is meestal binnen 10-20 minuten gedaan. De rest van de tijd wordt gebruikt voor controle en verslaglegging.

Tijdens de versie wordt de hartslag van de baby in de gaten gehouden met behulp van de echo en na de versie door opnieuw een CTG te maken. De baby kan zoals hierboven al beschreven tijdelijk op de versie reageren met een verlaging van de harttonen. Dit is normaal en zal zich meestal binnen 5 tot 10 minuten herstellen.

Bij een geslaagde versie wordt nog een CTG gemaakt 1,5 uur na de versie. Als de CTG’s goed zijn, kan je naar huis.

Pijn

Een uitwendige versie kan wat pijnlijk zijn, maar de meeste vrouwen vinden de pijn bij een versie goed te verdragen. Geadviseerd wordt om vooraf rust te nemen om goed te kunnen ontspannen. Door tijdens de versie een diepe buikademhaling te doen en de buik te ontspannen, gaat het draaien makkelijker en is het minder pijnlijk. Het is erg prettig als ook de partner van mevrouw aanwezig is tijdens de versie als steun.

Na de versie

Na een uitwendige versie kan de buik beurs of wat gevoelig zijn. Dit is normaal, en zo nodig kan er paracetamol genomen worden. Neem na een versie altijd contact op met je verloskundige in geval van:

  • Weeën
  • Buikpijn
  • Bloedverlies
  • Vruchtwaterverlies
  • Geen of weinig kindsbewegingen
  • Overige bijzonderheden of ongerustheid

Als de versie is gelukt wordt er na een paar dagen een afspraak gemaakt op het verloskundig spreekuur om de ligging te controleren. Als de versie niet is gelukt dan kan je overwegen om op een later moment nogmaals een versiepoging te laten doen. Blijft de baby in stuitligging dan is verwijzing naar de gynaecoloog noodzakelijk.

Iedere uitwendige versie wordt geregistreerd in het versie-register van de KNOV (Koninklijke Nederlandse Organisatie van Verloskundigen). Na de geboorte worden ook een aantal gegevens omtrent de bevalling in dit register vastgelegd. Het versie-register wordt gebruikt voor het verzamelen van landelijke data omtrent stuitligging en de uitwendige versie, maar ook voor anoniem wetenschappelijk onderzoek. Mocht je hier bezwaren tegen hebben meld dit dan bij ons.

Na de geboorte

Een stuitligging kan een geringe invloed hebben op de heupontwikkeling van de baby. Er is daardoor een iets hogere kans op heupdysplasie. Er wordt geadviseerd om dit 2-3 weken na de geboorte door de kinderarts na te laten kijken. Een verwijzing kan door ons geregeld worden.

Meer informatie

Vaak is informatie op internet niet juist of niet volledig. Probeer daarom niet te veel te ‘googlen’. Betrouwbare informatie over stuitligging en de uitwendige versie is te vinden via:

Beoordeling versie door zwangere vrouwen

We hebben twee van onze cliënten gevraagd hun ervaringen op te schrijven:

Cliënt 1
Bij de 33 weken echo bleek ons kindje in onvolkomen stuit te liggen. Van Wim Griffioen kregen we voorlichting over de versie: de voordelen en de risico’s. De voorlichting en het gesprek hierover met Wim Griffioen en een andere verloskundige heeft ons geholpen om de beslissing te nemen de versie te laten uitvoeren.
De versie zelf deed geen pijn, wel werd er een enorme druk uitgeoefend op mijn buik. Goed ontspannen (zowel mentaal als fysiek) heeft er in mijn geval voor gezorgd dat de versie geen pijn deed. Dat is een kunst, maar het is wel aan te raden om je op die manier voor te bereiden op de versie. Na de versie is nog met het echo apparaat gekeken of het kindje inderdaad met het hoofd naar beneden lag en dat was het geval. Vervolgens nog een half uur aan de CTG en na een paar uur nogmaals een half uur aan de CTG. Beide CTG’s waren goed en daarna mochten we naar huis.

De versie is in ons geval gelukt, het kindje is ook met het hoofd naar beneden blijven liggen, dus in ons geval een zeer geslaagde actie. Terugkijkend zou ik dezelfde beslissing nemen en geef ik graag aan andere vrouwen het advies om goed in gesprek te gaan met je verloskundige hierover. Stel alle vragen die je hebt, leg je eventuele angsten ook voor, maak het bespreekbaar. Op basis van de gesprekken maak je uiteindelijk zelf de afweging, maar blijf zeker nooit met vragen (of angsten) zitten, die gaan vaak onbedoeld een goede beslissing in de weg staan.

Cliënt 2
Toen ik 36 weken zwanger was van mijn tweede zoon is hij door Wim in het ziekenhuis gedraaid.
Gelukkig viel het me allemaal erg mee. Het draaien zelf duurde nog geen tien minuten. Wel vond ik het erg pijnlijk en ik heb zelfs 3 tot 4 dagen een beurs gevoel in mijn buik gehad.
Maar ik zou het zo weer doen, want uiteindelijk is onze zoon netjes met zijn hoofd naar beneden blijven liggen en ben ik uiteindelijk natuurlijk bevallen. Daar was het allemaal om te doen!

Er werd ook 3 keer een hartfilmpje gemaakt, om te kijken of het met de baby nog goed ging. Eén keer voor het draaien, één keer gelijk na het draaien en één keer een uur later. We gingen met een gerust gevoel naar huis omdat de baby continu in de gaten werd gehouden.